piątek, 4 stycznia 2019

Grzyby dla zdrowia (Noc Biologów 2019)



Pożyteczne właściwości grzybów są znane i wykorzystywane przez człowieka od tysiącleci. Organizmy te zawsze miały duże znaczenie w różnych dziedzinach życia człowieka: w gastronomii, przemyśle spożywczym, farmaceutycznym jak i w medycynie. Obecnie znamy wiele gatunków o właściwościach leczniczych oraz szerokim spektrum zastosowania. Jako medykamenty grzyby mają wiele zastosowań: w medycynie ludowej,  w homeopatii i w alopatii grzyby traktowane są jako dodatkowa możliwość wzmocnienia i ustabilizowania całego organizmu, przyczyniając się nierzadko do wyzdrowienia. Pożyteczne właściwości mają grzyby ze wszystkich grup systematycznych, ekologicznych lub morfologicznych. Wybrane gatunki znajdą się na wystawie zorganizowanej w ramach tegorocznej edycji Nocy Biologów w Katedrze Mikrobiologii i Mykologii.

Na wystawie będzie można obejrzeć owocniki grzybów wielkoowocnikowych należące do gatunków ważnych dla zdrowia człowieka, a także uzyskać informacje o biologii i występowaniu tych organizmów oraz o tradycyjnych i współczesnych sposobach ich użytkowania. Do interesujących gatunków można zaliczyć m.in.: lakownicę żółtawą (Ganoderma lucidum) - znany również jako Lingzhi lub Reishi, błyskoporka podkorowego (Inonotus obliquus) - znanego jako czaga, białoporka brzozowego (Fomitopsis betulina) i wiele innych.

Ciekawym gatunkiem, który będzie można poobserwować zarówno makro jak i mikroskopowo jest pasożyt kukurydzy. Głownia kukurydzy ze względu na zawartość alkaloidów, pod koniec XIX w. była przez kilkanaście lat notowana w amerykańskiej  farmakopei. Używana była przez Indian Zuni do wywoływania porodu. Jest to gatunek, który w Meksyku odgrywa ważną rolę w przemyśle spożywczym. Inny gatunek buławinka czerwona- pasożyt traw, wytwarza widoczne czarne struktury, które zawierają aktywne farmakologicznie alkaloidy. Znalazły one zastosowanie w medycynie i farmakologii. Obecnie ergotamina używana jest w leczeniu napadów migreny i w ginekologii dla zahamowania krwotoków.

Na wystawie będą zaprezentowane hodowle licznych gatunków grzybów pleśniowych. Grzyby pleśniowe mogą wpływać na zdrowie w dwojaki sposób, zarówno pozytywny, jak i negatywny.  Wyselekcjonowane szczepy są stosowane do produkcji różnego typu żywności. Niektóre przepisy z zastosowaniem pleśni zostały spisane na długo przed narodzinami Chrystusa. Również dzięki grzybom rozpoczęła się era antybiotykoterapii. Należy jednak pamiętać, że pleśnie mogą również powodować u człowieka schorzenia takie jak mykozy, mykotoksykozy czy mykoalergozy. Tej ważnej grupie grzybów przyjrzymy się bliżej oglądając ich grzybnie wyhodowane w laboratorium oraz analizując ich mikrostruktury w preparatach mikroskopowych.
Równie wiele pożytecznych dla człowieka gatunków występuje w grupie grzybów zlichenizowanych, znanych częściej jako porosty. Z jednej strony ich plechy stanowią źródło  cennych substancji biologicznie aktywnych, pomagających zwalczać m.in. chorobotwórcze mikroorganizmy (np. płucnica islandzka). Z drugiej strony mają one bardzo pożyteczny wpływ na mikroklimat naszego otoczenia. Trudno pominąć aspekt bioindykacyjny tych organizmów - ich obecność (lub ich brak) dostarcza nam informacji o stanie powietrza atmosferycznego którym oddychamy, co ma bezpośredni wpływ na nasze zdrowie.



Prowadzą: dr hab. Anna Biedunkiewicz, dr Dariusz Kubiak, dr Elżbieta Ejdys, dr Ewa Sucharzewska

Wystawa poświęcona różnym gatunkom grzybów znanych i mniej znanych ważnych dla zdrowia człowieka (m.in. grzyby wykorzystywane w medycynie niekonwencjonalnej i ludowej. Pomoc w prowadzeniu zajęć: SKN Mykologów

Długa Noc Biologów pełna edukacyjnych i naukowych atrakcji



Ogólnopolska Noc Biologów 2019 w Olsztynie, 11 stycznia (piątek) 2019, 8.00-22.00,  Wydział Biologii i Biotechnologii. UWM w Olsztynie razem z 31 innymi wydziałami przyrodniczymi i ogrodami botanicznymi jak co roku bierze udział w ogólnopolskim festiwali nauki „Noc Biologów”. Jest to już ósma akcja promująca wiedzę biologiczną i przyrodniczą w popularnonaukowej formie, nawiązująca do edukacji pozaformalnej i społecznej misji uniwersytetu. W przygotowanie tegorocznej Nocy Biologów poza Wydziałem Biologii i Biotechnologii włączyły się także: Wydział Kształtowania Środowiska i Rolnictwa, Wydział Nauk Społecznych. Nauka wymaga współpracy i dlatego szukamy jej na różnych płaszczyznach.
Oficjalne i uroczyste otwarcie Nocy Biologów 2019, odbędzie się 11 grudnia (piątek) o godz. 11.00 w holu Collegium Biologiae (Kortowo, ul. Oczapowskiego 1A).


To już ósma edycja tego ogólnopolskiego festiwalu nauki, organizowanego przez 31 ośrodków akademickich i naukowych w Polsce. W Olsztynie przygotowaliśmy ponad 100 różnych wykładów, warsztatów, laboratoriów, wystaw, pokazów, gier edukacyjnych, w których realizację włączeni są pracownicy, doktoranci i studenci nie tylko Wydziału Biologii i Biotechnologii ale i Wydziału Kształtowania Środowiska i Rolnictwa oraz Wydziału Nauk Społecznych. Spodziewamy się udziału ponad 500 uczniów i dorosłych z całego woj. warmińsko-mazurskiego. Ze względu na duże zainteresowanie młodzieży szkolnej Noc Biologów w Olsztynie zaczyna się o 8.00 rano i potrwa do 22.00 w nocy. Przedpołudniowe godziny zajęć umożliwiają udział szkół wiejskich i z małych miasteczek (możliwość dowiezienia uczniów na zajęcia i powrót do domu – ze szkoły musza jeszcze dojechać do swoich domów). W tym roku w dużym stopniu Noc Biologów finansowana jest z projektu Warmińsko-Mazurski Uniwersytet Młodego Odkrywcy 2.0 (http://uniwersytetmo.blogspot.com/, w ramach programu POWER). Staramy się umożliwić dostęp do wiedzy także środowisko defaworyzowanym z terenów wiejskich. Poza udziałem w Nocy Biologów uczniom oferujemy stacjonarne zajęcia w ciągu trzech kolejnych semestrów (koniec projektu w marcu 2020 roku). Jest to jeden ze sposobów realizowania społecznej misji uniwersytetu i upowszechniania wiedzy w ramach edukacji pozaformalnej oraz wspierania zadań edukacyjnych szkół.
Hasłem przewodnim w tym roku jest Biologia dla zdrowia. Noc Biologów jest popularnonaukowym festiwalem naukowym i skierowana jest zarówno do dzieci przedszkolnych, młodzieży szkolnej jak i do osób dorosłych  przede wszystkim z województwa warmińsko-mazurskiego (ale przyjeżdżają do nas także szkoły z powiatów z północnego Mazowsza). 

Wstęp na wszystkie wykłady i pokazy jest bezpłatny. Po południu zachęcamy do wyjść rodzinnych. To nie tylko mądre i rodzinne spędzanie czasu. Dzieci są znakomitym alibi dla dorosłych by brać udział w edukacyjnych pokazach (czasem dorośli sami się wstydzą uczestniczyć w takich „niepoważnych” edukacyjnych aktywnościach).

Najbliższa Noc Biologów w Olsztynie odbędzie się częściowo w ramach projektu Warmińsko-Mazurski Uniwersytet Młodego Odkrywcy 2.0 (dofinansowanie części wykładów, warsztatów i pokazów). Z tego względu nieco przybędzie formalności przy rezerwowaniu miejsc i konieczność wypełnienia deklaracji udziału (dla uczestników w wieku 6-16 lat). Więcej o projekcie na stronie: http://uniwersytetmo.blogspot.com/

Noc Biologów ma na celu przekazanie szerokiej wiedzy przyrodniczej oraz wyników prowadzonych na UWM badań naukowych na różnych poziomach - od podstawowych wiadomości przyrodniczych do zagadnień problematycznych, nurtujących współczesną biologię, medycynę i biotechnologię. 
Przełom XX i XXI wieku przyniósł wiele niezwykłych odkryć biologicznych. Zaczęto poznawać genomy wielu organizmów, w tym człowieka czy rośliny kwiatowej. Na coraz szerszą skalę są uprawiane rośliny modyfikowane genetycznie. Trwa dyskusja nad globalnymi zmianami klimatycznymi i ich wpływ na różnorodność biologiczną Ziemi. Pojawienie się nowych chorób, groźnych dla człowieka, wyzwoliło lawinowy rozwój nauk biomedycznych. Wyzwaniem staje się dalszy rozwój cywilizacyjny w zgodzie z możliwościami środowiska. Wiele wskazuje na to, że XXI stulecie będzie wiekiem biologii. Trudno się więc dziwić, że ta fascynująca dziedzina nauki przyciąga rzesze chętnych do zgłębiania jej tajemnic.
Jednym z celów cyklicznie organizowane Nocy Biologów w Olsztynie jest zaszczepienie przekonania o kluczowej roli nauk przyrodniczych w egzystencji populacji ludzkiej na Ziemi a także znaczenie biogospodarki w rozwoju regionalnym w północno-wschodniej Polsce. Bogata i ciekawa oferta programowa w ramach „Nocy Biologów” w latach 2012-2018 r., przygotowana przez pracowników naukowych a także doktorantów i studentów, spotkała się z ogromnym odzewem ze strony społeczeństwa w mieście Olsztynie i całym województwie, co potwierdza słuszność przyjętej koncepcji upowszechniania nauki (interesujące pokazy, aktywizujące warsztaty, prelekcje, wykłady, zwiedzanie laboratoriów, wystawy, dyskusje oraz materiały zamieszczone w prasie lokalnej, radiu, telewizji i internecie, m.in. blogi i portale społecznościowe) i niemalejącą potrzebę społeczną organizowania tego typu przedsięwzięć. Szczególnie ważna jest dla mieszkańców małych wsi i miasteczek z naszego regionu, jako forma upowszechniania najnowszej wiedzy biologicznej w formie kształcenia ustawicznego i pozaformalnego.

Zapraszamy na ósmą edycję Nocy Biologów, w piątek, 11 stycznia 2019 r.  już od godziny 8.00 rano. Dlaczego tak nietypowo? Chcemy umożliwić ułatwić udział szkołom, zwłaszcza tym spoza Olsztyna (zorganizowanie transportu, dojazd i powrót trwa, a uczniowie jeszcze muszą wrócić do swoich domów). Zazwyczaj noc w porze zimowej rozpoczyna się krótko po godzinie 15, a za oknem zwykle trzyma mróz i sypie śnieg. Jak tętni wtedy życie? Także to laboratoryjno-akademickie?  Przekonacie się przyjmując zaproszenie jednego z kilkudziesięciu wydziałów przyrodniczych w Polsce.  My zapraszamy do Olsztyna. Łączy nas fascynacja biologią, wspólna platforma internetowa i logo.

Pierwszą Noc w styczniu 2012 r. organizowało 16 jednostek naukowych,  w  2013 r.,  już 19 instytucji. Jak będzie w 2019 roku? Spośród 35 jednostek, które wcześniej uczestniczyły program na stronie ogólnopolskiej jest już dla 31 jednostek (może pozostałe także się ujawnią a najbliższych godzinach).

Cele wydarzenia: upowszechnianie i popularyzacja nauki oraz instytucji zajmujących się problematyką przyrodniczą poprzez interesujące pokazy, warsztaty, prelekcje, wykłady, zwiedzanie laboratoriów, wystawy, dyskusje oraz materiały zamieszczone w prasie lokalnej, radiu, telewizji i internecie (m.in. blogi i portale społecznościowe). Wzbudzanie ciekawości oraz chęci do poznawania i rozumienia świata przyrodniczego, szczególnie u dzieci i młodzieży szkolnej w celu kształtowania poglądów, pozwalających na zrozumienie prawidłowości funkcjonowania przyrody oraz na nieszkodliwe obcowanie ze światem żywym (biologicznym).

Celem jest również przedstawienie podstawowych, ale ważnych zagadnień, poszerzających wiedzę społeczeństwa na temat funkcjonowania świata przyrodniczego (m.in. problemy biogospodarki, biotechnologii, zdrowia ludzkiego czy ochrony przyrody) jak i zagadnień budzących wiele kontrowersji (m.in. organizmy modyfikowane genetycznie - GMO, energetyka odnawialna z wykorzystaniem biomasy, transplantacje, rozwój zrównoważony).

Serdecznie zapraszam
Dr hab. Stanisław Czachorowski
(koordynator Nocy Biologów)

wtorek, 1 stycznia 2019

Noc Biologów 2019: Woda, las, człowiek - dziedzictwo kulturowe i przyrodnicze


Już niedługo Noc Biologów 2019, w czasie które odbędzie się ponad 100 różnych wykładów, warsztatów, pokazów, wystaw, laboratoriów. Noc rozpocznie się o godzinie 8 rano i zakończy około 22 w nocy. Na dużą cześć zajęć trzeba się wcześniej rejestrować (wynika z ograniczonej liczny miejsc na salach laboratoryjnych). Są jeszcze wolne miejsca w godzinach popołudniowych i wieczornych. Ale są także wystawy i wykłady, na które nie trzeba się rejestrować. Przykładem jest wystawa pt. Woda, las, człowiek - dziedzictwo kulturowe i przyrodnicze, przygotowana przez dr. hab. Stanisława Czachorowskiego i prof. dr hab. Katarzynę Glińską-Lewczuk.

Wystawa zdjęć z krótkimi opisami oraz QR Kodami, linkującymi do obszerniejszych artykułów i filmów (wykorzystanie mobilnego Internetu - wystarczy zabrać ze sobą telefon lub tablet z dostępem do internetu). Na planszach przedstawiona jest fotorelacja z wizyt studyjnych i współpracy francusko-polskiej w zakresie dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego regionów Europy. Plansze dotyczą współpracy badawczej, różnorodności biologicznej ekosystemów wodnych i leśnych, konferencji zorganizowanej w ramach Dnia Wody, bioróżnorodności starych odmian roślin uprawnych i raz zwierząt gospodarskich, przyrodzie Parku Brenn, wodzie w krajobrazie i wykorzystywania zasobów wodnych na przestrzeni wieków, produkcji żywności wysokiej jakości, powiązaniu bioróżnorodności i gospodarki w skali regionalnej.

Miejsce: Hol Kat. Ekologii i Ochrony Środowiska, Plac Łódzki 3, III piętro
Godziny: 08:00-22:00

Cały program Nocy Biologów 2019 w Olsztynie na stronie: http://www.nocbiologow.pl/index.php?id=jednostka&nazwa=olsztyn

Bieżące informacje na Facebookowym wydarzeniu: https://www.facebook.com/events/280630432485166/

środa, 12 grudnia 2018

Rekrutacja na Noc Biologów 2019

Program Nocy Biologów 2019 w Olsztynie jest już dostępny na stornie: http://www.nocbiologow.home.pl (trzeba kliknąć na kota, znajdującego się na mapie Polski w miejscu Olsztyna).  Program będzie uzupełniany o nowe propozycje aż do 10 stycznia, warto więc częściej tam zaglądać i szukać nowych propozycji)

Udział we wszystkich zajęciach, wystawach i pokazach jest bezpłatny. Część warsztatów i wykładów z ograniczoną liczbą miejsc na sali wymaga wcześniejszej rezerwacji miejsca. Propozycje dla uczniów w wieku w wieku 6-16 lat dofinansowane są z projektu Warmińsko-Mazurski Uniwersytet Młodego Odkrywcy 2.0, współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Na te zajęcia obowiązują zapisy według specjalnej procedury. Regulaminy dostępne na stronie: http://wbib.uwm.edu.pl/umo-20/regulaminy (zgłoszenia na adres mailowy grzegorz.fiedorowicz@uwm.edu.pl).

Zgodnie z założeniami projektu rezerwujemy minimum 50% miejsc dla uczniów z terenów wiejskich oraz małych miasteczek (ważne jest miejsce zamieszkania ucznia) oraz minimum 2 % dla uczniów z rożnymi formami niepełnosprawności.  Środowiska te są defaworyzowane w dostępie do różnych form edukacji, w tym edukacji pozaformalnej. Z tego między innymi powodu rekrutacja na zajęcia (zaznaczone w programie) odbywać się będą zgodnie w następującym harmonogramem (i dotyczy szkół z woj. warmińsko-mazurskiego).

Etap I  rekrutacji, do 20 grudnia 2018, dla szkół
Szkoły zgłaszają swój udział na wybrane zajęcia w czasie Nocy Biologów 2019, wypełniają formularz zgłoszeniowy szkoły uczestnictwa w Projekcie (linki - plik PDF, plik Worda). Po wstępnej kwalifikacji i uzgodnieniu wolnych miejsc (będziemy się starli aby jak najwięcej szkół i uczniów mogła wziąć udział w Nocy Biologów) szkoły przekażą uczniom i rodzicom następujące formularze do wypełnienia (prosimy wydrukować w kolorze):
  • Formularz zgłoszeniowy ucznia uczestnictwa w Projekcie - plik PDF, plik Worda;
  • Deklaracja uczestnictwa w Projekcie  - plik PDF, plik Worda;
  • Oświadczenie dotyczące przetwarzania danych osobowych Uczestnika Projektu (w tym danych wrażliwych) - plik PDF, plik Worda;

Prosimy także szkoły o zbiorcza listę zakwalifikowanych uczniów: szkolna lista kandydatów do uczestnictwa w Projekcie - plik PDF, plik Worda;

Etap II, zgłoszenia indywidualne (rodzinne) oraz  szkoły od 28 grudnia do 7 stycznia 
(dotyczy wolnych miejsc, wcześniej nie zarezerwowanych). Z przyczyn organizacyjnych zapewne dla szkół wygodniejsze będą godziny przedpołudniowe, dla zgłoszeń indywidualnych (rodzinny) zapewne dogodniejsze będę zajęcia popołudniowe i wieczorne.

Indywidualnie:  
  • Formularz zgłoszeniowy ucznia uczestnictwa w Projekcie - plik PDF, plik Worda;
  • Deklaracja uczestnictwa w Projekcie  - plik PDF, plik Worda;
  • Oświadczenie dotyczące przetwarzania danych osobowych Uczestnika Projektu (w tym danych wrażliwych) - plik PDF, plik Worda;

Szkoły wypełniają dokumenty tak jak w etapie I

Etap III, zgłoszenia na wolne jeszcze miejsca: szkoły i indywidualnie, od 7 stycznia do 11 stycznia 2019 r.
Dokumenty j.w. (w ramach wolnych jeszcze miejsc)

Deklaracje uczestnictwa, formularz zgłoszeniowy i oświadczenia trzeba będzie przekazać w dniu Nocy Biologów, przed zajęciami w biurze Nocy Biologów w hol Collegium Biologiae (lub w innym uzgodnionym miejscu, np. u prowadzącego zajęcia). Każdy uczestnik otrzyma indeks-paszport (jednocześnie stanowiący karta gry terenowej).

Na zajęcia dla innych grup wiekowych (poniżej 6 roku oraz powyżej 16 roku życia) rezerwację miejsc są prostsze – wymaga tylko uzgodnienia z prowadzącym zajęcia (adres wskazany w programie).

Część wykładów, wystaw i innych propozycji nie wymaga wcześniejszej rezerwacji ale trzeba się zgłosić do biura Nocy Biologów po index-paszport, uprawniający do uczestnictwa. W czasie zajęć będzie także prośba o wpisanie się na listy obecności.


Procedura jest trochę skomplikowana i wymaga odrobiny dodatkowego wysiłku ale wynika to z formy dofinansowania. Grantodawca (sponsor) rozlicza nas z wykonanych zadań i wymaga potwierdzenia.

Stanisław Czachorowski

wtorek, 11 grudnia 2018

Ósma Noc Biologów w Olsztynie



Noc Biologów 2019 w Olsztynie, 11 stycznia 2019, 8.00-22.00. Wydział Biologii i Biotechnologii, UWM w Olsztynie jak co roku bierze udział w ogólnopolskiej akcji „Noc Biologów” (Noc Biologów to wspólne przedsięwzięcie wydziałów biologicznych i przyrodniczych polski uniwersytetów i szkół wyższych a także ogrodów botanicznych), zaplanowanej w 2019 roku na piątek 11 stycznia. Jest to kolejna akcja promująca wiedzę biologiczną w popularnonaukowej formie i nawiązująca do edukacji pozaformalnej. W przygotowanie tegorocznej Nocy Biologów poza Wydziałem Biologii i Biotechnologii włączyły się także: Wydział Kształtowania Środowiska i Rolnictwa, Wydział Nauk Społecznych i Biblioteka Uniwersytecka. Nauka wymaga współpracy i dlatego szukamy jej na różnych płaszczyznach.

Hasłem przewodnim w tym roku jest Biologia dla zdrowia. Noc Biologów jest popularnonaukowym festiwalem naukowym i skierowana jest zarówno do dzieci przedszkolnych, młodzieży szkolnej jak i do osób dorosłych z miasta Olsztyna, regionu (województwa warmińsko-mazurskiego) jak i do powiatów z północnego Mazowsza. 

Najbliższa Noc Biologów w Olsztynie odbędzie się częściowo w ramach projektu Warmińsko-Mazurski Uniwersytet Młodego Odkrywcy 2.0 (dofinansowanie części wykładów, warsztatów i pokazów). Z tego względu nieco przybędzie formalności przy rezerwowaniu miejsc i konieczność wypełnienia deklaracji udziału (dla uczestników w wieku 6-16 lat). Więcej o projekcie na stronie: http://uniwersytetmo.blogspot.com/

Noc Biologów ma na celu przekazanie szerokiej wiedzy przyrodniczej oraz wyników prowadzonych na UWM badań naukowych na różnych poziomach - od podstawowych wiadomości przyrodniczych do zagadnień problematycznych, nurtujących współczesną biologię, medycynę i biotechnologię. 
Przełom XX i XXI wieku przyniósł wiele niezwykłych odkryć biologicznych. Zaczęto poznawać genomy wielu organizmów, w tym człowieka czy rośliny kwiatowej. Na coraz szerszą skalę są uprawiane rośliny modyfikowane genetycznie. Trwa dyskusja nad globalnymi zmianami klimatycznymi i ich wpływ na różnorodność biologiczną Ziemi. Pojawienie się nowych chorób, groźnych dla człowieka, wyzwoliło lawinowy rozwój nauk biomedycznych. Wyzwaniem staje się dalszy rozwój cywilizacyjny w zgodzie z możliwościami środowiska. Wiele wskazuje na to, że XXI stulecie będzie wiekiem biologii. Trudno się więc dziwić, że ta fascynująca dziedzina nauki przyciąga rzesze chętnych do zgłębiania jej tajemnic

Jednym z celów cyklicznie organizowane Nocy Biologów w Olsztynie jest zaszczepienie przekonania o kluczowej roli nauk przyrodniczych w egzystencji populacji ludzkiej na Ziemi a także znaczenie biogospodarki w rozwoju regionalnym w północno-wschodniej Polsce. Bogata i ciekawa oferta programowa w ramach „Nocy Biologów” w latach 2012-2018 r., przygotowana przez pracowników naukowych a także doktorantów i studentów, spotkała się z ogromnym odzewem ze strony społeczeństwa w mieście Olsztynie i całym województwie, co potwierdza słuszność przyjętej koncepcji upowszechniania nauki (interesujące pokazy, aktywizujące warsztaty, prelekcje, wykłady, zwiedzanie laboratoriów, wystawy, dyskusje oraz materiały zamieszczone w prasie lokalnej, radiu, telewizji i internecie, m.in. blogi i portale społecznościowe) i niemalejącą potrzebę społeczną organizowania tego typu przedsięwzięć. Szczególnie ważna jest dla mieszkańców małych wsi i miasteczek z naszego regionu, jako forma upowszechniania najnowszej wiedzy biologicznej w formie kształcenia ustawicznego i pozaformalnego.

Zapraszamy na ósmą edycję 'Nocy Biologów', w piątek, 11 stycznia 2019 r.  już od godziny 8.00 rano. Dlaczego tak nietypowo? Chcemy umożliwić ułatwić udział szkołom, zwłaszcza tym spoza Olsztyna (zorganizowanie transportu, dojazd i powrót trwa, a uczniowie jeszcze musza wrócić do swoich domów). Zazwyczaj noc w porze zimowej rozpoczyna się krótko po godzinie 15, a za oknem zwykle trzyma mróz i sypie śnieg. Jak tętni wtedy życie? Także to laboratoryjno-akademickie?  Przekonacie się przyjmując zaproszenie jednego z kilkunastu wydziałów przyrodniczych w Polsce.  My zapraszamy do Olsztyna. Łączy nas fascynacja biologią, wspólna platforma internetowa i logo. Oficjalne otwarcie o godz. 15.00 ale wiele zajęć rozpocznie się wcześniej.
Pierwszą Noc w styczniu 2012 r. organizowało 16 jednostek naukowych,  w  2013 r.,  już 19 instytucji. Jak będzie w 2019 roku?


Szczegółowy program znajdzie się na stronie: http://www.nocbiologow.pl/


Cele wydarzenia: upowszechnianie i popularyzacja nauki oraz instytucji zajmujących się problematyką przyrodniczą poprzez interesujące pokazy, warsztaty, prelekcje, wykłady, zwiedzanie laboratoriów, wystawy, dyskusje oraz materiały zamieszczone w prasie lokalnej, radiu, telewizji i internecie (m.in. blogi i portale społecznościowe). Wzbudzanie ciekawości oraz chęci do poznawania i rozumienia świata przyrodniczego, szczególnie u dzieci i młodzieży szkolnej w celu kształtowania poglądów, pozwalających na zrozumienie prawidłowości funkcjonowania przyrody oraz na nieszkodliwe obcowanie ze światem żywym (biologicznym). Celem jest również przedstawienie podstawowych, ale ważnych zagadnień, poszerzających wiedzę społeczeństwa na temat funkcjonowania świata przyrodniczego (m.in. problemy biogospodarki, biotechnologii, zdrowia ludzkiego czy ochrony przyrody) jak i zagadnień budzących wiele kontrowersji (m.in. organizmy modyfikowane genetycznie - GMO, energetyka odnawialna z wykorzystaniem biomasy, transplantacje, rozwój zrównoważony).

Stanisław Czachorowski

poniedziałek, 10 grudnia 2018

Ciekawość czyli 350 lat Merck




Przełomowe terapie w leczeniu nowotworów i chorób przewlekłych. Ponad 300 tysięcy produktów z obszaru life science. Ciekłe kryształy wykorzystywane w produkcji smartfonów i telewizorów oraz pigmenty stosowane w branży kosmetycznej. Stoi za tym jedna i ta sama organizacja – Merck, wiodąca firma naukowo-technologiczna, obchodząca w tym roku 350-lecie istnienia na świecie, a obecna na polskim rynku od ponad 25 lat.

Historia firmy Merck liczy 350 lat, ilustrując przeobrażenie małej apteki założonej w Darmstadt w Niemczech w 1668 roku w globalną wiodącą firmę naukowo-technologiczną. Merck jest jednym z pionierów branży opartej na badaniach naukowych, od początku istnienia będąc częścią środowiska naukowego i jego bliskim partnerem. Zróżnicowany portfel biznesowy pozwala firmie w dynamiczny, wielowymiarowy sposób odpowiadać na problemy codzienności, ale i tworzyć rozwiązania dla przyszłych pokoleń.

– Merck wymyka się standardowej klasyfikacji. Jako firma głęboko zakorzeniona w nauce, tworzy wysokiej jakości technologie i poprawiające jakość życia w każdym jego aspekcie. Od 350 lat ciekawość jest naszą siłą do dostarczania najlepszych rozwiązań pacjentom, konsumentom i klientom. Doceniając tradycję oraz osiągnięcia poprzednich pokoleń możemy cieszyć się z naszej dzisiejszej pozycji na rynku oraz wyobrazić sobie następne 350 lat naszego istnienia – zarówno na świecie, jak i w Polsce – mówi Selen Zeydanli Bisson, Prezes Zarządu Merck Sp. z o.o.

Merck od ponad 25 lat jest obecny w Polsce. Aktualnie prowadząc działalność biznesową w ramach trzech spółek (w Warszawie, Poznaniu i Wrocławiu) firma oferuje innowacje rozwiązania, realizuje badania kliniczne z udziałem polskich pacjentów i dysponuje dynamicznie rozwijającym się Centrum Usług Biznesowych.

Działalność Merck w ramach sektora ochrony zdrowia (Healthcare) koncentruje się na oferowaniu innowacyjnych terapii wspierających pacjentów i lekarzy w ich walce z chorobami, szczególnie w obszarach: onkologii, immunoonkologii, neurologii, immunologii, diabetologii, kardiologii
i endokrynologii.

Na całym świecie 2,5 miliona[1], a w Polsce około 50 000[2] osób choruje na stwardnienie rozsiane (SM) – przewlekłą chorobę ośrodkowego układu nerwowego. Firma Merck od dawna zajmuje się opracowywaniem leczenia chorób neurodegeneracyjnych, takich jak SM. Działalność badawczo-rozwojowa firmy skupia się na tworzeniu nowych opcji terapeutycznych oraz oferowaniu rozwiązań na niezaspokojone dotąd potrzeby pacjentów.

W obrębie sektora life science (Life Science), Merck zapewnia naukowcom i badaczom materiały laboratoryjne, technologie i usługi, dzięki którym badania naukowe oraz produkcja biotechnologiczna i farmaceutyczna są prostsze, szybsze i bezpieczniejsze. Portfolio Life Science zawiera ponad 300 tysięcy produktów, w tym rzadkie na rynku komponenty produkcyjne oraz unikalne technologie.

– Mamy jedno z najobszerniejszych portfolio w branży life science. W Polsce, z naszych produktów korzystają m.in. niemalże wszystkie laboratoria działające w obszarze badań i rozwoju, czy też kontroli jakości. Co więcej, na naszych surowcach pracuje około 90 proc. uczelni. Jesteśmy z tego powodu bardzo dumni – komentuje Joanna Bogdańska, Dyrektor Generalny Life Science, Research & Applied Solutions, Polska i Kraje Bałtyckie, Prezes Zarządu Sigma-Aldrich Sp. z o.o.

Sektor zaawansowanych materiałów i technologii (Performance Materials) zajmuje się opracowaniem wyspecjalizowanych produktów chemicznych do wymagających zastosowań, między innymi dla branż: elektronicznej i technologicznej, kosmetycznej oraz motoryzacyjnej.

Mówiąc o Performance Materials można by pokusić się o stwierdzenie, że Merck jest wszędzie. Większość ludzi styka się z oferowanymi produktami na co dzień – od materiałów OLED i ciekłych kryształów wykorzystywanych w ekranach smartfonów, po materiały o wysokiej wydajności, które umożliwiają produkcję mikroprocesorów do urządzeń elektronicznych powszechnego użytku. Firma oferuje również pigmenty, które stosowane są w lakierach samochodowych oraz kosmetykach używanych na całym świecie.

Oprócz działalności w ramach wyżej wymienionych sektorów, firma w 2013 r. otworzyła Centrum Usług Biznesowych we Wrocławiu. Centrum dostarcza usługi biznesowe głównie swoim europejskim spółkom, ale również oferuj dodatkowe wsparcie dla każdego z 66 rynków, na których Merck funkcjonuje globalnie.

Centrum oferuje wewnętrznym klientom szeroki katalog usług, m.in. z obszarów: finansowo-księgowego, administracji personalnej i płac, zakupów oraz zarządzania projektami. Wrocławskie centrum jest jednym z trzech tego typu ośrodków Merck na świecie i wciąż dynamicznie się rozwija. Tylko w tym roku do zespołu dołączyło blisko 100 nowych pracowników, nie tylko z Polski, ale także z innych krajów.

Motywem obchodów jubileuszu 350-lecia istnienia firmy Merck jest hasło „ciekawość” odzwierciedlające stałą cechę, która była, jest i zawsze będzie głównym motorem sukcesu firmy. 

źródło: materiały prasowe firmy Merck

[1]
ZDROWIE I DOBROSTAN 1/2015 (http://www.neurocentrum.pl/dcten/wp-content/uploads/belniak-e1p.pdf)
[2] European Multiple Sclerosis Platform Report 2015 (http://www.emsp.org/wp-content/uploads/2015/08/MS-in-EU-access.pdf), IQVIA MIDAS MAT 09/2017

niedziela, 9 grudnia 2018

Już za miesiąc Noc Biologów 2019


Już za miesiąc kolejna i emocjonująca Noc Biologów. Intensywnie się przygotowujemy, niedługo uruchomimy zapisy na warsztaty i laboratoria. Przygotowujemy trochę niespodzianek. Jak zwykle będzie się działo :). Przyrodniczo, biologicznie i na zdrowie.

St.Cz,

sobota, 8 grudnia 2018

Jesienne podsumowanie letniej szkoły biologów

(Październikowe zajęcia na Wydziale Biologii i Biotechnologii UWM w Olsztynie)

W poniedziałek, 26 listopada, w auli LO im. Komisji Edukacji Narodowej w Przasnyszu spotkali się przedstawiciele Wydziału Biologii i Biotechnologii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, dyrekcja szkoły, nauczyciele przedmiotów przyrodniczych, a przede wszystkim – uczniowie z klas o profilu biologiczno-chemicznym. A wszystko to ze względu na oficjalne podsumowane Letniej Szkoły Biologii – kilkudniowego wyjazdu naukowego naszych licealistów na UWM, podczas którego uczniowie mieli okazję poczuć smak pracy naukowca.

Wyjazd odbywał się co prawda na początku września, dopiero teraz jednak mieliśmy okazję podsumować jego efekty. Uczniowie klasy III mogli pochwalić się wykonanymi badaniami, a przy okazji tym, czego zdążyli nauczyć się z kadrą Wydziału Biologii i Biotechnologii UWM. Dlatego zebrani obejrzeli kilka prezentacji, które obrazowały wszechstronność realizowanych zajęć. Bezpośrednio po prezentacji osiągnięć uczniów głos zabrali goście z Olsztyna: prodziekan ds. studenckich prof. dr hab. Aleksander Świątecki, prof. zw., prodziekan ds. kształcenia dr Beata Dulisz oraz dr Grzegorz Fiedorowicz. Przedstawiciele uczelni zdradzili, że noszą się z zamiarem rozszerzenia podobnych zajęć, ponieważ wrześniowa przygoda naukowa okazała się nader owocna – zarówno dla liceum, jak i dla samego uniwersytetu.

Uczniowie mieli okazję pracować w nowoczesnych laboratoriach i pod okiem doświadczonej kadry naukowej rozwiązywać problemy badawcze, które zostały przed nimi postawione w czasie trwania warsztatów. Zdobyte umiejętności będą mogli wykorzystać na egzaminie maturalnym z biologii, podczas którego również muszą się zmierzyć z podobnymi zadaniami. Dla uniwersytetu praca z uczniami liceum jest również okazją do lepszego poznania środowiska szkolnego z którego rekrutują się przyszli studenci i zachęcenia uczniów KEN-a do studiowania na UWM.

Na zakończenie spotkania dr Grzegorz Fiedorowicz przeprowadził wykład dla uczniów klas biologiczno-chemicznych na temat zdrowotnych właściwości grzybów wielkoowocnikowych. Dyrektor szkoły zaprezentował również zaproszonym gościom nową klasopracownię biologiczną, która na początku bieżącego roku szkolnego, dzięki środkom pozyskanym ze Starostwa Powiatowego w Przasnyszu, została całkowicie zmodernizowana.

Na poniedziałkowym spotkaniu obecna była także przedstawicielka Fundacji Pelikan, pani Małgorzata Gaczyńska. To ta instytucja finansowała wyjazd uczniów do Olsztyna na Letnią Szkołę Biologów. Pozwoliła na to umowa podpisana między Fundacją a samym liceum. Dlatego też na ręce pani Małgorzaty zostały złożone specjalne podziękowania dla całego Zarządu Fundacji za okazaną pomoc.
Za oknem zimno i plucha... Przypomnijmy sobie zatem, jak jeszcze niedawno w ciepłym październikowym słońcu nasi uczniowie z klasy 2 c, tej biologiczno-chemicznej, z zapałem poznawali tajniki grzybów, porostów i roślin podczas naukowej wyprawy do Olsztyna. Wydarzenie to było kolejną odsłoną współpracy LO im. KEN z Uniwersytetem Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie.



opracował Zbigniew Sztuc
(źródło: https://ken.edupage.org)


piątek, 7 grudnia 2018

Klasa 3c LO z wizytą na Wydziale Biologii i Biotechnologii UWM w Olsztynie


30 listopada 2018 r. klasa 3c L.O. w Elblągu wzięła udział w zajęciach prowadzonych przez pracowników naukowych Wydziału Biologii i Biotechnologii UW-M w Olsztynie. Zajęcia w Katedrze Botaniki i Ochrony Przyrody pt. „Jak funkcjonuje roślina?“ poprowadzili dla nas dr Anna Źróbek-Sokolnik oraz dr Grzegorz Fiedorowicz. Były to ćwiczenia mikroskopowe, na których uczniowie samodzielnie, ale pod okiem niezwykle życzliwych naukowców, wykonywali i obserwowali preparaty tkanek i organów roślinnych.

Na kolejnych zajęciach w Katedrze Anatomii i Fizjologii Zwierząt dr Grzegorz Panasiewicz wygłosił wykład nt „Metody sekwencjonowania DNA“, z którego poznaliśmy historyczne oraz współczesne metody analizowania DNA. Dowiedzieliśmy się o niezwykle dynamicznym postępie badań w tej dziedzinie, m.in. o tym, że obecne sekwencjonowanie genomu człowieka metodą NGS zajmuje dobę i kosztuje 1 tys. dolarów, a pierwszy program Poznania Ludzkiego Genomu Ludzkiego trwał 15 lat i kosztował 3 mld dolarów. Po wykładzie Pan dr Panasiewicz przeprowadził warsztaty pt. „Jak czytać DNA?“. Były to zajęcia, w czasie których uczniowie samodzielnie analizowali wyniki badań elektroforetycznych genomu zwierząt, a następnie weryfikowali je w Internecie w międzynarodowej bazie genetycznej NCBI (ncbi.nlm.nih.gov). Niezwykłe spotkanie z nauką zorganizował dla naszych uczniów Pan dr Grzegorz Fiedorowicz, który jest koordynatorem programu na UWM „Przyjedź do nas na warsztaty“ oraz „Wypożycz naukowca do szkoły“.

 Serdecznie dziękujemy!!!

Hanna Pietras
(źródło)