17 Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki

Już po raz siedemnasty Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie zaprasza do udziału w wydarzeniach organizowanych podczas Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki. Tegoroczną edycję zaplanowano w dniach 25-27 września. Rejestracja na poszczególne atrakcje rozpocznie się 10 września. Tradycyjnie wiele propozycji przygotował Wydział Biologii i Biotechnologii.

W ciągu trzech dni zaplanowano ponad 450 różnego rodzaju imprez o charakterze edukacyjnym i artystycznym. Są to pokazy, prezentacje, konkursy, wykłady, wystawy, koncerty, zajęcia praktyczne, warsztaty i konsultacje skierowane praktycznie do wszystkich grup wiekowych" - wymienia Anna Smoczyńskakierująca Biurem ds. Nauki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. "Co roku zarówno my, czyli Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, jak i nasi partnerzy (jest ich około dwudziestu) dajemy możliwość zupełnie innego postrzegania nauki, naukowców i sztuki. Podczas festiwalu mieszkańcy Olsztyna i regionu mają wyjątkową okazję do spotkania oko w oko z prawdziwą nauką, poznania miejsc niedostępnych (laboratoria, pracownie uczonych i artystów)."

Organizatorzy w tym roku po raz pierwszy współpracują z Dyrekcją Regionalnych Lasów Państwowych i Miejską Komendą Straży Pożarnej. Pozostałymi partnerami 17. Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki są także: Olsztyńskie Planetarium i Obserwatorium Astronomiczne, Park Naukowo-Technologiczny, Szpital Dziecięcy w Olsztynie, Muzeum Warmii i Mazur oraz Skansen w Olsztynku. W tych miejscach zaplanowano także wydarzenia festiwalowe.

Szczegółowy program 17. Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki dostępny będzie od 1 września na stronie: dninauki.uwm.edu.pl. Zapisy na zajęcia startują 10 września! Więcej na stronie Radia UWM FM.

Relacja z warsztatów "Roślinny obraz"

W zmieniających się stylach projektowania i aranżacji wnętrz rośliny miały zawsze swoją rolę. Aranżacje roślinne oprócz tego,że są atrakcyjną dla oka sztuką przybliżają nas do natury oraz poprawiają jakość powietrza, którym oddychamy. Na warsztatach wykonaliśmy trwałe obrazy z żywych roślin,według własnych projektów. Było to zadanie wymagające technicznie, ale efekt był tego wart.Dziękuję uczestnikom warsztatów, osobom pomagającym mi wolontaryjnie oraz pracownikom stolarni UW-M, którzy wykonali zaprojektowane konstrukcje do obrazów.

Teresa Jagielska

Sukulenty w szkle (Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki 2018)

Rośliny mają dobroczynny wpływ na człowieka. Dostarczają wielu surowców i pożywienia.Działają kojąco na nasz system nerwowy,podziwiamy ich piękno, itp. Bardzo ważną rolą roślin w środowisku jest dostarczanie tlenu oraz oczyszczanie powietrza z dwutlenku węgla i innych zanieczyszczeń. Dotyczy to również roślin,które możemy uprawiać w domu. Na warsztatach wykonaliśmy prywatne "filtry" oczyszczające powietrze w szklanych słojach, do których użyliśmy roślin z grupy sukulentów. Co ciekawe metabolizm tych roślin charakteryzuje pobieranie dwutlenku węgla w nocy, a więc są idealne do sypialni lub może do pubu? Dzięki wykorzystaniu różnorodnych materiałów naturalnych jako podłoża oraz roślin o różnych fakturach uzyskaliśmy atrakcyjne ogrody w szkle.

Teresa Jagielska

Wydział na Olszyńskich Dniach Nauki i Sztuki 2017

Ponad 400 prezentacji (bez powtórzeń), co najmniej 800 osób zaangażowanych w przygotowanie i prowadzenie i przynajmniej 20 tys. spodziewanych gości. To skala przedsięwzięcia, którym są 15. Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki. A w tym także i spory udział pracowników Wydziału Biologii i Biotechnologii.

czytaj więcej na ten temat

RED.
(fot. Janusz Pająk)

Dachówki, Mole Książkowe i Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki

Wystawa dachówek z wyobrażeniami moli książkowych. Spotkania z ludźmi inspirują. Nawet, jeśli odbywają się za pośrednictwem papierowych książek. Biblioteka jest takim urokliwym miejscem na spotkania z myślą ludzką, opowieściami i refleksjami. W ciszy i w gwarze. To pierwsze w czasie czytania, to drugie w czasie różnorodnych aktywizujących pikników naukowych. Zmienia się świat wokół nas i nośniki ludzkiej myśli. Dawno temu były to recytowane poezje, śpiewane pieśni i ballady, tańczone przedstawienia muzyce. Potem myśl na długo przylgnęła do zadrukowanego papieru. Biblioteki z książkami przez kilka stuleci były sercem uniwersytetów. Teraz nastał czas elektroniki i cyfryzacji ludzkiej myśli i kontaktów. Ale nawet i teraz biblioteki nie przestają być miejscem spotkań. Zmienia się wiele (nośniki) by pozostało cos niezmiennego (wymiana ludzkich myśli). Dachówki zostały pomalowane 12. Maja 2017 r. w czasie IV Ogólnopolskiego Tygodnia Bibliotek na tarasie Biblioteki Uniwersyteckiej UWM w Olsztynie Motywem przewodnim były … mole książkowe. Tak, jak sobie je wyobrażali malujący.

Dachówki pochodzą z Mazur, z Kowalewa (powiat piski), Wapnika, Wójtowa. Jedna przyjechała aż z Umbrii (dar prof. Małgorzaty Chomicz). Przyjechała z dalekich Włoch, gdzie narodziła się idea wolnego życia cittaslow i gdzie powstawały pierwsze uniwersytety. Do dachówek z molami napisane zostały opowieści (można je będzie przeczytać w czasie zwiedzania wystawy - link przez QR Kod oraz na ulotce i plakacie).


Miejsce: Biblioteka Uniwersytecka, ul. Oczapowskiego 12B, plac przed Biblioteką

27, 28, 29 września 2017, godz. 8.00-22.00 (Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki oraz Europejska Noc Naukowców)

Stanisław Czachorowski


Wszystko o Molariuszu: https://gadajacedachowki.blogspot.com/search/label/molariusz

(Otwarcie wystawy - zobacz więcej )

Relacja z Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki w szklarni

W czasie ODNiS 2016 w szklarni Wydziału Biologii i Biotechnologii zrealizowano 3 tematy. Pierwszy to trzydniowa wystawa żywych kwiatów, na której zaprezentowano odmiany dalii z kolekcji wydziałowej oraz chryzantem zimotrwałych i innych roślin ozdobnych oraz kompozycji z udziałem kwiatów storczyka Phalenopsis.

Odbyły się również warsztaty "Rozmnażanie sukulentów i innych roślin", w czasie których uczestnicy zapoznali się ze sposobami rozmnażania sukulentów, roślin tropikalnych oraz innych Własnoręcznie wykonali sadzonki, które mogli zabrać do domu, oraz mogli "zaadoptować "niektóre rośliny ze szklarni.

Następne warsztaty, które się odbyły to "Malowanie roślinami".W czasie warsztatów uczestnicy zapoznali się ze sposobem wykonania "farb" z materiału roślinnego oraz wykorzystując wiedzę o chemicznej budowie niektórych barwników z możliwością wzmocnienia lub zmiany koloru. .Zastosowano również żel do zagęszczenia farb w technice malowania palcami. Farby te zostały użyte na bieżąco do wykonania obrazów.

Teresa Jagielska 
Katedra Fizjologii, Genetyki i Biotechnologii Roślin

Mini-fotorelacja z Olsztyńskich Dni Nauki

(Fot. Archiwum UWM)

Kilka zdjęć z tego, co działo się w czasie Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki, a przygotowane było przez Wydział Biologii i Biotechnologii. Więcej zdjęć z innych miejsc niebawem.

St. Czachorowski

(Fot. Archiwum UWM)

Zapraszamy na Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki

Już w przyszłym tygodniu rozpoczną się 14. Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki. Wydział Biologii i Biotechnologii przygotował jak zwykle sporo ciekawych propozycji dla małych i dla dużych.

Zapraszamy 21-23 września 2016 r. !

Program: http://dninauki.uwm.edu.pl/

Hydrobiology and inland environmental science in Poland

Na Wydziale Biologii i Biotechnologii UWM trwa międzynarodowy letni kurs pod nazwą „Hydrobiology and inland environmental science in Poland” (12-24. września 2016..), Uczestniczą w nim studenci z Japonii i UWM w Olsztynie.

Kurs i wymiana międzynarodowa to efekt podpisanego w listopadzie 2015 r. porozumienia o współpracy pomiędzy naszą uczelnią a Faculty of Fisheries Sciences, Hokkaido University (HU) w Japonii. W zajęciach uczestniczy dwoje profesorów i czworo studentów z Wydziału Nauk Rybackich Uniwersytetu w Hokkaido oraz czworo studentów UWM.  Kurs obejmie 118 godzin różnych form zajęć dydaktycznych. Zajęcia odbywają się w Laboratorium Diagnostyki Molekularnej, Katedrze Zoologii oraz w terenie. Każdy student bierze udział w 80 godzinach zajęć, m.in. w realizacji dwóch naukowych miniprojektów, w badaniach bioróżnorodności i funkcjonowania ryb żyjących w śródlądowych ekosystemach wodnych Polski. Zajęcia prowadzone są w dwóch czteroosobowych grupach, w których studenci z Japonii i z Polski współpracują ze sobą. Poza certyfikatem ukończenia studenci otrzymają 4 punkty ECTS (UWM) i dwa punkty kredytowe (HU).

Nasi studenci bardzo dobrze współpracują ze studentami z Hokkaido. Naszym japońskim gościom podoba się wyposażenie laboratoriów i pracowni, są zachwyceni kortowskim kampusem, tym, że wszystko tu jest na miejscu. Natomiast my jesteśmy pod wrażeniem ich pilności i zdyscyplinowania. Często chcą nawet przedłużać zajęcia. W czwartek zaplanowaliśmy zwiedzanie laboratoriów w Centrum Akwakultury i Energii Odnawialnej.

W letnim międzynarodowym kursie na Wydziale Biologii i Biotechnologii zajęcia prowadzą: profesorowie Yasuaki Takagi, Takafumi Fujimoto i Hisae Kasai (HU), doktorzy: Dorota Juchno, Anna Leska, Lech Kirtiklis, Olga Jabłońska, prof. Alicja Boroń i doktoranci: Anna Przybył, Aleksandra Szabelska, Karolina Kowalewska z Katedry Zoologii, a także profesorowie: Stanisław Czachorowski z Katedry Ekologii i Ochrony Przyrody (WBiB) oraz prof. Dorota Fopp-Bayat, dr Marcin Kuciński z Katedry Ichtiologii (Wydział Nauk o Środowisku) i prof. Andrzej Ciereszko z Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN w Olsztynie.

W zajęciach biorą udział: Mr. Mitsuru Endoh, Ms. Fumi Yamaguchi, Ms. Mizuki Fukui, Ms. Fumika Shima (HU). Wydz. BiB: Mr. Grzegorz Montowski, Mr. Oleg Hrywna, Mr. Daniel Kalinowski. Wydz. Nauk o Srodowisku: Ms. Karolina Naumowicz.

Kurs letni „Hydrobiology and inland environmental science in Poland” finansowany jest przez Faculty of Fisheries Sciences, Hokkaido University, natomiast działania mające na celu m.in. poznanie polskiej historii i kultury przez gości z Hokkaido są finansowane przez UWM. Organizatorami i koordynatorami kursu ze strony Uniwersytetu Hokkaido są profesorowie Yasuaki Takagi i Takafumi Fujimoto, a ze strony UWM prof. Alicja Boroń. Udział w kursie jest bezpłatny

Studenci z Uniwersytetu Hokkaido wezmą udział w najbliższych Olsztyńskich Dniach Nauki i Sztuki, na których zaprezentują język i kulturę swego kraju (21-22 września; godz. 10-11:30; aula w Collegium Biologiae).

Alicja Boroń

więcej informacji na stronie UWM 

Bioróżnorodność na kamieniach malowana

W czasie 14. Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki zapraszam na warsztaty malowania kamieni i starych dachówek. Motywem będzie lokalna różnorodność biologiczna: pierwotniaki, grzyby, rośliny i zwierzęta. Malowaniu towarzyszyć będą opowieści o przyrodzie.

Opowiadać o świecie (nie tylko przyrodniczym) można na różne sposoby. Poprzez wzniosłe słowa referatów naukowych lub przez zwykłe, wspólne prace, w których mówi się milczeniem. I bycie ze sobą razem. Lub też opowiada się o niezwykłym świecie przyrody. Tak jak kiedyś przy darciu pierza, łuskaniu fasoli lub pracy w polu.

Po co malować? By nadać kamieniom nową wartość. By zwrócić uwagę na świat znikający (różnorodność biologiczna regionu). Kamienie edukacyjne, przywołujące wspomnienia z historii i opowiadające o lokalnej przyrodzie (bioróżnorodności). Do wykorzystania i powielenia jako zajęcia edukacyjne.

Zapraszam

ps. Przynieś ze sobą jakiś kamyk do pomalowania.


(Zobacz cały program)

Stanisław Czachorowski

Zbliżają się Olsztyńskie Dni Nauki

Na 14. Olsztyńskie Dni Nauki i Sztuki Wydział Biologii przygotował wiele propozycji (szczegółowy program na stronie). Przedstawiamy propozycje katedry Anatomii Porównawczej.

Rozpoznajemy narządy naszego ciała

Zajęcia mają charakter warsztatów praktycznych poprzedzonych krótką prezentacją multimedialną i przedstawieniem zasad prawidłowej obsługi mikroskopu i prowadzenia obserwacji mikroskopowych. Na wstępie uczestnicy dowiedzą się o poziomach organizacji strukturalnej organizmu oraz wybranych układach i narządach człowieka w aspekcie funkcjonalnym. Następnie uczestnicy na podstawie cech charakterystycznych narządów i tkanek podejmą próby identyfikacji narządów na podstawie fragmentu ich budowy histologicznej. Dodatkowym walorem zajęć będzie możliwość wykorzystania nowoczesnych modeli anatomicznych oraz atlasów elektronicznych. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych budową własnego ciała, a szczególnie naszych przyszłych studentów

Katedra Anatomii Porównawczej
Prof. Anna Robak, dr Barbara Wasilewska

Wpływ środowiska na narządy i funkcjonowanie człowieka

Celem zajęć jest analiza wpływu czynników środowiskowych: biologicznych, fizycznych i chemicznych na narządy i układy człowieka z aspektem funkcjonalnym. Uczestnicy poznają podłoże morfologiczne wybranych procesów chorobowych, które negatywnie wpływają na funkcjonowanie organizmu jako całości. Na wstępie zostanie omówiona prawidłowa budowa wybranych tkanek i narządów, a następnie, w aspekcie porównawczym, struktury zmienione chorobowo. Uczestnicy podejmą próbę analizy obrazów mikroskopowych wybranych zmian chorobowych w oparciu o prezentację, mikrofotografie podręcznikowe i dołączone do nich opisy. Obserwacje uczestników będą przedmiotem dyskusji w grupie.

Katedra Anatomii Porównawczej
dr Barbara Wasilewska, Mirosława Domagalska

W pracowni histologa

Celem warsztatów jest zapoznanie uczestników z procedurą histologiczną, według której wykonuje się preparaty mikroskopowe techniką parafinową. Technika ta jest wykorzystywana w dydaktyce, badaniach naukowych i w diagnostyce medycznej. W laboratorium histologicznym na przygotowanych stanowiskach uczestnicy będą pod kierunkiem pracowników wykonywać kolejne czynności związane z wykonaniem preparatu, m.in. przygotowanie szkiełek podstawowych, zatapianie tkanki w bloczki parafinowe, krojenie bloczków na mikrotomie, naklejanie skrawków na szkiełka podstawowe na łaźni wodnej. Tak wykonane preparaty będą barwione w tzw. szeregu alkoholowym (uwodnienie skrawków i barwienie fioletem krezylowym), a następnie zostaną odwodnione, prześwietlone i zamknięte w balsamie. Swoje efekty pracy będzie można obserwować pod mikroskopem.

Katedra Anatomii Porównawczej
Prof. Anna Robak, dr Janusz Najdzion, dr Barbara Wasilewska, dr Krystyna Bogus-Nowakowska


Wizualizacja komórek mózgu

Celem warsztatów jest zapoznanie uczestników z podstawowymi technikami barwienia tkanki nerwowej oraz ich wykorzystaniem w badaniach naukowych. Uczestnicy poznają różne metody histologiczne i immunohistochemiczne stosowane w badaniach neurochemicznych i neuroanatomicznych, które umożliwiają:

• poznanie kształtu i budowy wewnętrznej perykarionu - barwienie fioletem krezylowym, metoda Nissla; 
• poznanie morfologii zewnętrznej neuronu: perykarion z wypustkami dendrytycznymi i aksonem – impregnacja azotanem srebra, metoda Golgiego; 
• poznanie różnych typów neuronów ze względu na endogennie produkowane substancje (neurotransmitery i neuromodulatory) – techniki immunohistochemiczne: metoda immunofluorescencji i metoda immunoenzymatyczna DAB. 

Uczestnicy przeprowadzą obserwacje preparatów pod klasycznym mikroskopem świetlnym oraz epifluorescencyjnym w celu porównania różnych cech komórki nerwowej (m.in. kolor, kształt i liczba wybarwionych neuronów) charakterystycznych dla każdej z trzech metod, o czym będzie można przekonać się biorąc udział w zajęciach.

Katedra Anatomii Porównawczej
Prof. Anna Robak, dr Krystyna Bogus-Nowakowska

Magiczna moc przeciwciał

Celem warsztatów jest zapoznanie uczestników z wybranymi zagadnieniami dotyczącymi sposobów wykrywania antygenów w komórce wykorzystując specyficzną reakcję antygen-przeciwciało. Ponadto uczestnicy dowiedzą się jak przeciwciała są produkowane i w jaki sposób są wykorzystywane w laboratoriach naukowych i diagnostycznych. Uczestnicy warsztatów immunohistochemicznych będą mogli samodzielnie przygotować roztwory tzw. przeciwciał pierwotnych i wtórnych i następnie wykonać barwienia immunofluorescencyjne na skrawkach mrożeniowych mózgowia zwierząt w kierunku wykrycia obecności endogennych substancji w neuronach, m.in. katecholamin (dopaminy, noradrenaliny i/lub adrenaliny) oraz enzymów szlaków metabolicznych tych substancji (hydroksylazy tyrozyny – TH, beta hydroksylazy dopaminy – DBH). Efekty swoich prac oraz przykładowych barwień (neuropeptydy) uczestnicy warsztatów będą obserwować pod mikroskopem epifluorescencyjnym BX51 Olympus.

Katedra Anatomii Porównawczej
Prof. Anna Robak, dr Krystyna Bogus-Nowakowska

Arteterapia dla każdego

Arteterapia wywodzi się z kultury starożytnej Grecji i Rzymu jako element holistycznej idei leczenia.W latach trzydziestych ubiegłego wieku arteterapię zaczęto stosować w Stanach Zjednoczonych uznając, że proces tworzenia działa uzdrawiająco i poprawia jakość życia.Freud jako twórca psychoanalizy określił sztukę jako efekt procesów pierwotnych - myślenie symboliczne, nieświadome w przeciwieństwie do procesów wtórnych- myślenie racjonalne i analityczne.

Jedną z form stosowanych w arteterapii są sztuki plastyczne. Ekspresja graficzna odkrywa emocje, rozładowuje napięcia, kompensuje braki i niepowodzenia, zaspokaja potrzebę akceptacji siebie i poczucie własnej wartości oraz potrzebę rozwoju społecznego.Malowanie jest prostą formą wyrazu, którą posługujemy się od dziecka nawet przed rozwojem funkcji mowy. W tej naturalnej aktywności możemy skorzystać z bogactwa natury w postaci barwników roślinnych. Ich źródłem są owoce, warzywa, kwiaty i liście roślin oraz niektóre przyprawy kuchenne..Najłatwiej możemy uzyskać roślinny barwnik żółty, następnie czerwony i zielony, najtrudniej zaś niebieski i czerń. Obrazy, które namalujemy sokiem owocowym nie będą trwałe, gdyż barwniki naturalne szybko ulegają degradacji pod wpływem światła i temperatury. Jednak w chwili kiedy powstają intensywność i pełnia kolorów jest niesamowita. Każda forma tworzenia angażuje człowieka w sposób holistyczny i działa rozwojowo.Wykorzystanie bezpiecznych, barwników naturalnych w tym procesie jest również bliskie człowiekowi w aspekcie ekologicznym.

W szklarni Wydziału Biologii i Biotechnologii odbyły się warsztaty " Malowanie roślinami" z okazji Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki w poprzednich edycjach oraz Nocy Biologów. Były to zajęcia z udziałem dzieci i młodzieży szkolnej. Barwniki roślinne to grupa związków organicznych o zróżnicowanej budowie chemicznej. Wiedzę o ich właściwościach mogliśmy użyć do wzmocnienia lub zmiany koloru przy pomocy bezpiecznych środków kuchennych. Korzystaliśmy też z metody malowania palcami używając samodzielnie przygotowanego żelu zabarwionego sokiem owocowym.

W czasie bieżących Olsztyńskich Dni Nauki i Sztuki 22 września 2016 r w godzinach od 16.00 do 18.00 odbędzie się prezentacja przygotowania i zastosowania barwników roślinnych w szklarni Wydziały Biologii i Biotechnologii.

Teresa Jagielska

Podziękowania za Olsztyńskie Dni Nauki

Woda, las i człowiek – dziedzictwo kulturowe i przyrodnicze (Europy)

Wystawa to fotorelacja z wizyt studyjnych i współpracy francusko-polskiej w zakresie dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego regionów Europy. Plansze dotyczą współpracy badawczej, różnorodności biologicznej ekosystemów wodnych i leśnych, konferencji zorganizowanej w ramach Dnia Wody, bioróżnorodności starych odmian roślin uprawnych i ras zwierząt gospodarskich, przyrodzie Parku Brenne, wodzie w krajobrazie i wykorzystywania zasobów wodnych na przestrzeni wieków, produkcji żywności wysokiej jakości, powiązania bioróżnorodności i gospodarki w skali regionalnej. Więcej informacji znaleźć można w opisach, do których odsyłają QR Code.

Stanisław Czachorowski, Katarzyna Glińska-Lewczuk

więcej plansz na Faceboku